Cấu trúc nguyên thể với zu (Infinitiv mit zu)
Khi nào dùng động từ nguyên mẫu có zu (Infinitivsätze), vị trí của zu với động từ tách, các cụm um … zu / statt … zu / ohne … zu và nhóm động từ KHÔNG dùng zu.
Mục lục bài học
1. Cấu trúc nguyên thể với „zu“ (Infinitiv mit zu)
Ở trình độ B2, cụm nguyên thể có „zu“ (Infinitivsatz) giúp câu văn súc tích hơn nhiều so với việc lặp lại mệnh đề „dass“ khi chủ ngữ của hai hành động trùng nhau (hoặc đã rõ từ tân ngữ).
Vị trí chuẩn của „zu“:
- Đứng ngay trước động từ nguyên mẫu ở cuối cụm: „Er hörte auf, die ganze Nacht zu arbeiten.“
- Với động từ tách, „zu“ kẹp vào giữa tiền tố và động từ gốc (viết liền một từ!): „einführen → einzuführen“, „sich wohlfühlen → sich wohlzufühlen“.
- Khi có hai cụm nguyên thể nối bằng „und“, lặp lại „zu“ ở động từ thứ hai: „viel Platz zu haben und mich wohlzufühlen“.
2. Bảng các nhóm cấu trúc yêu cầu „zu + Infinitiv“
| Nhóm kích hoạt | Ví dụ từ/cụm tiêu biểu | Câu ví dụ |
|---|---|---|
| Động từ chỉ ý định, bắt đầu, kết thúc, hy vọng | „aufhören“, „anfangen / beginnen“, „hoffen“, „vorhaben“, „versuchen“, „vergessen“, „empfehlen“, „verbieten“ | „Er hat damit angefangen, mehr zu lesen.“ |
| Cụm „haben / sein + danh từ“ | „die Möglichkeit haben“, „die Geduld haben“, „Zeit / Lust haben“, „Angst haben“ | „Er hat die Möglichkeit, ins Theater zu gehen.“ |
| Cụm „sein + tính từ / phân từ“ | „eingeladen sein“, „es ist wichtig / schwer / leicht“ | „Du bist eingeladen, zu uns zu kommen.“ |
| Liên từ nguyên thể cố định | „um … zu“ (để), „(an)statt … zu“ (thay vì), „ohne … zu“ (mà không) | „Statt auf dem Handy zu spielen, lernten sie…“ |
Khi nào KHÔNG dùng „zu“ trước Infinitiv?
Hãy nhớ 4 nhóm động từ luôn đi với Infinitiv trần (không có „zu“):
- Động từ khuyết thiếu (Modalverben): „können, müssen, dürfen, sollen, wollen, mögen“ („Ich muss lernen.“).
- Động từ tri giác: „sehen, hören, fühlen“ („Ich höre ihn singen.“).
- Động từ di chuyển đơn giản: „gehen, fahren, kommen“ („Wir gehen schwimmen.“).
- Một số động từ đặc biệt: „lassen“, „bleiben“, „lernen“ (khi cụm ngắn), „helfen“ (cụm ngắn không cần „zu“, cụm dài có thể có „zu“).
3. Ví dụ song ngữ Đức–Việt
- „Er hörte auf, die ganze Nacht zu arbeiten.“ — “Anh ấy thôi không làm việc suốt đêm nữa.” (Sau „aufhören“ luôn là „zu + Infinitiv“.)
- „Er hat damit angefangen, mehr zu lesen.“ — “Anh ấy đã bắt đầu đọc nhiều hơn.” („anfangen mit“ dùng từ đệm „damit“ trước cụm nguyên thể.)
- „Ich hoffe, in der neuen Wohnung viel Platz zu haben und mich wohlzufühlen.“ — “Tôi hy vọng có nhiều chỗ trong căn hộ mới và cảm thấy thoải mái.” (Động từ tách „wohlfühlen“ → „wohlzufühlen“.)
- „Wir haben vor, die neuen Produkte nächste Woche einzuführen.“ — “Chúng tôi dự định tung ra các sản phẩm mới vào tuần tới.” (Động từ tách „einführen“ → „einzuführen“.)
- „Er hat die Möglichkeit, mit Freunden ins Theater zu gehen.“ — “Anh ấy có cơ hội đi xem kịch cùng bạn bè.”
- „Er hat nicht die Geduld, lange zu warten.“ — “Anh ấy không đủ kiên nhẫn để chờ lâu.”
- „Du bist eingeladen, am Samstag zu uns zu kommen.“ — “Bạn được mời đến nhà chúng tôi vào thứ Bảy.”
- „Er ist gekommen, um uns zu helfen.“ — “Anh ấy đã đến để giúp chúng tôi.” (Mục đích: „um … zu“.)
- „Statt auf dem Handy zu spielen, lernten sie für die Prüfung.“ — “Thay vì chơi điện thoại, họ học cho kỳ thi.” (Thay thế hành động: „statt … zu“.)
- „Statt zu gehen, blieb er zu Hause.“ — “Thay vì ra ngoài, anh ấy ở nhà.”
4. Lỗi thường gặp của người Việt
- Đặt „zu“ trước tiền tố của động từ tách: Viết „zu einführen“ hay „zu wohlfühlen“ là sai chính tả ngữ pháp. Với động từ tách, chữ „zu“ bắt buộc chèn vào giữa và viết liền: „einzuführen“, „wohlzufühlen“.
- Thêm „zu“ sau Modalverb hoặc „lassen“: Không bao giờ viết „Ich kann zu schwimmen“ hay „Er lässt das Auto zu reparieren“. Những động từ này đi với Infinitiv không có „zu“.
- Quên dấu phẩy trước cụm nguyên thể mở rộng: Khi cụm nguyên thể bắt đầu bằng „um / statt / ohne“, đi sau danh từ („die Möglichkeit“), đi sau từ đệm („damit“), hoặc có thành phần bổ sung dài, tiếng Đức đặt dấu phẩy ngăn cách rõ ràng.
- Dùng „statt … zu“ hoặc „ohne … zu“ khi hai vế khác chủ ngữ: Giống „um … zu“, các cấu trúc „statt … zu“ và „ohne … zu“ chỉ dùng khi hai vế cùng chủ ngữ; nếu khác chủ ngữ phải dùng mệnh đề phụ „(an)statt dass“ / „ohne dass“.
5. Tóm tắt nhanh
- Công thức chung: Mệnh đề chính, + [bổ ngữ] +
zu + Infinitiv. - Động từ tách: tiền tố +
zu+ gốc động từ viết liền thành một từ (einzuführen). - Ba cấu trúc liên từ nguyên thể cốt lõi: um … zu (để), statt … zu (thay vì), ohne … zu (mà không).
- Không dùng „zu“ sau Modalverben, lassen, bleiben, gehen, sehen, hören.
- Xem ứng dụng của cụm nguyên thể trong Mệnh đề chỉ cách thức (B2) và Mệnh đề chủ ngữ và tân ngữ (B2).
Thực hành ngay sau khi đọc lý thuyếtCòn 10/10 câu học thử
Luyện thử 10 câu chủ đề “Cấu trúc nguyên thể với zu (Infinitiv mit zu)”
Kiểm tra ngay mức độ nắm bài với 10 câu hỏi trắc nghiệm & điền từ có giải thích tiếng Việt chi tiết. Ứng dụng DeutschQuiz có trọn bộ 355 câu riêng cho chủ đề này.
Hoặc tải app để luyện toàn bộ 355 câu ngoại tuyến: